Fałszywy SMS od kuriera. Telefon z banku. Kod QR na parkomacie. Wiadomość od znajomego z prośbą o szybką pożyczkę. Nagranie głosu bliskiej osoby proszącej o ratunek.
Najgroźniejsze ataki w internecie coraz rzadziej przypominają „wirusa” z dawnych lat. Dzisiaj przestępca często nie próbuje siłą włamać się do komputera. Woli wywołać pośpiech, strach albo ciekawość i przekonać nas, żebyśmy sami podali kod, zatwierdzili logowanie, wysłali pieniądze lub zainstalowali program.
Poniższa lista została przygotowana od nowa z myślą o użytkownikach w Polsce, Stanach Zjednoczonych i innych krajach. To 20 zagrożeń, które warto umieć rozpoznać w 2026 roku.
1. Phishing, czyli fałszywe wiadomości i strony logowania
Wiadomość może wyglądać jak e-mail z banku, urzędu, Microsoftu, Google, Facebooka albo firmy kurierskiej. Link prowadzi jednak do strony kontrolowanej przez oszustów. Jej zadaniem jest przejęcie loginu, hasła, danych karty lub kodu jednorazowego.
Zasada: nie loguj się przez link otrzymany w niespodziewanej wiadomości. Otwórz oficjalną aplikację albo sam wpisz adres serwisu.
2. Smishing, czyli phishing w SMS-ach
„Dopłać 1,99 zł do przesyłki”, „Twoje konto zostanie zamknięte” albo „kliknij, aby odebrać zwrot podatku”. Mała kwota i presja czasu mają uśpić czujność. Po kliknięciu można trafić na fałszywą płatność lub stronę instalującą złośliwe oprogramowanie.
3. Quishing, czyli pułapka ukryta w kodzie QR
Kod QR może zasłonić prawdziwy adres strony. Fałszywe naklejki pojawiają się na parkomatach, automatach płatniczych i ulotkach, a oszuści wysyłają kody także w e-mailach. Po zeskanowaniu zawsze sprawdź domenę, zanim wpiszesz dane lub zapłacisz.
4. Sklonowany głos i fałszywe nagrania AI
Oszuści potrafią stworzyć nagranie przypominające głos dziecka, wnuka, szefa lub znajomego. Celem jest wywołanie paniki i wymuszenie natychmiastowej płatności. Jeśli ktoś dzwoni z dramatyczną historią, rozłącz się i skontaktuj z tą osobą znanym numerem. W rodzinie warto ustalić prywatne hasło bezpieczeństwa.
5. Przejęcie konta w mediach społecznościowych
Przejęte konto służy później do wyłudzania pieniędzy od znajomych, publikowania fałszywych reklam albo przejmowania kolejnych profili. Używaj osobnego hasła do każdego ważnego serwisu i włącz uwierzytelnianie wieloskładnikowe.
6. Powtarzanie tego samego hasła
Wyciek z jednego sklepu może otworzyć drogę do poczty, Facebooka, banku lub firmowego panelu, jeśli wszędzie używane jest to samo hasło. Menedżer haseł pozwala tworzyć długie, unikalne hasła bez zapamiętywania każdego z nich.
7. MFA fatigue, czyli zasypywanie prośbami o zatwierdzenie logowania
Przestępca zna już hasło i wielokrotnie wysyła powiadomienia do aplikacji uwierzytelniającej. Liczy, że użytkownik w końcu kliknie „zatwierdź”, aby komunikaty zniknęły. Nie zatwierdzaj logowania, którego sam nie rozpocząłeś. Natychmiast zmień hasło i sprawdź aktywne sesje.
8. Malware i programy wykradające dane
Złośliwy program może kraść hasła, pliki, dane przeglądarki i zawartość schowka. Często udaje aktualizację, dokument, darmowy program albo „kodek potrzebny do obejrzenia filmu”. Pobieraj aplikacje z oficjalnych źródeł i instaluj poprawki systemu.
9. Ransomware, czyli blokada plików i żądanie okupu
Ransomware może zaszyfrować dokumenty, zdjęcia i bazy danych, a wcześniej skopiować je do przestępców. Najlepszą ochroną jest połączenie aktualizacji, ograniczonych uprawnień, dobrych zabezpieczeń i kopii zapasowej odłączonej od komputera lub chronionej przed nadpisaniem.
10. Fałszywa pomoc techniczna
Na ekranie pojawia się alarm z numerem telefonu albo dzwoni „pracownik Microsoftu”, banku czy operatora. Następnie prosi o instalację programu do zdalnego pulpitu. Prawdziwa firma nie kontaktuje się losowo, aby przejąć sterowanie komputerem i zlecić przelew testowy.
11. Fałszywe sklepy i reklamy z niewiarygodną okazją
Profesjonalny wygląd strony nie potwierdza jej uczciwości. Oszuści kopiują zdjęcia, regulaminy i opinie, a reklamy kierują do domen utworzonych kilka dni wcześniej. Sprawdź nazwę firmy, metody kontaktu, wiek domeny i zasady zwrotów. Zachowaj szczególną ostrożność, gdy jedyną formą płatności jest przelew, kryptowaluta lub karta podarunkowa.
12. Oszustwa na przesyłkę, zwrot i nieudane doręczenie
Wiadomość pojawia się dokładnie wtedy, gdy wiele osób rzeczywiście czeka na paczkę. Numer przesyłki i status sprawdzaj bezpośrednio w aplikacji lub na stronie przewoźnika, a nie przez otrzymany link.
13. Fałszywa faktura i podszywanie się pod szefa lub kontrahenta
Przestępcy przejmują skrzynkę pocztową albo tworzą podobny adres i proszą o zmianę numeru konta. Każdą nietypową zmianę płatności należy potwierdzić drugim kanałem, najlepiej telefonicznie, używając numeru znanego wcześniej.
14. Oszustwa inwestycyjne i fałszywe platformy kryptowalutowe
Reklama z celebrytą, „opiekun inwestycyjny” i panel pokazujący rosnący zysk mogą być częścią jednego oszustwa. Czerwone flagi to gwarantowany dochód, presja na dopłatę, prośba o zdalny dostęp do komputera oraz opłata za rzekome odblokowanie wypłaty.
15. Oszustwa romantyczne i budowanie zaufania przez wiele tygodni
Fałszywa relacja może rozwijać się długo, zanim pojawi się prośba o pieniądze, inwestycję albo pomoc w nagłym wypadku. Nie wysyłaj pieniędzy osobie, której tożsamości nie udało się niezależnie potwierdzić. Zdjęcie profilowe można sprawdzić przez wyszukiwanie obrazem.
16. Kradzież tożsamości i przejęcie numeru telefonu
Zdjęcie dokumentu, data urodzenia, adres i numer telefonu mogą posłużyć do zakładania kont lub prób odzyskania dostępu do istniejących usług. W przypadku nagłej utraty zasięgu skontaktuj się z operatorem, ponieważ jednym z możliwych powodów jest nieautoryzowane przeniesienie numeru lub wymiana karty SIM.
17. Fałszywe zaproszenia do dokumentów i aplikacji chmurowych
Atak może przyjść jako zaproszenie do pliku, podpisu elektronicznego albo współdzielonego dokumentu. Niektóre pułapki próbują wyłudzić nie tylko hasło, ale też zgodę aplikacji na dostęp do poczty i plików. Czytaj ekran uprawnień i regularnie usuwaj nieużywane integracje.
18. Złośliwe rozszerzenia przeglądarki i aplikacje z nadmiernymi uprawnieniami
Rozszerzenie może czytać odwiedzane strony, przechwytywać treść formularzy albo zmieniać wyniki wyszukiwania. Instaluj tylko potrzebne dodatki, sprawdzaj ich wydawcę i usuwaj te, z których przestałeś korzystać.
19. Fałszywe sieci Wi-Fi i niezabezpieczone urządzenia domowe
Sieć o nazwie podobnej do hotelu, lotniska lub kawiarni może należeć do oszusta. W publicznej sieci unikaj wrażliwych operacji, wyłącz automatyczne łączenie i używaj szyfrowanych stron. Routery, kamery i inne urządzenia domowe aktualizuj oraz zabezpieczaj własnym hasłem administratora.
20. Nadmierne udostępnianie informacji, stalking, doxxing i szantaż
Zdjęcia, lokalizacja, plan podróży, miejsce pracy i imiona członków rodziny ułatwiają przygotowanie wiarygodnego ataku. Materiały prywatne mogą być także wykorzystane do szantażu lub stworzenia fałszywego profilu. Przejrzyj ustawienia prywatności i ogranicz informacje dostępne publicznie.
Siedem rzeczy, które warto zrobić jeszcze dziś
- Włącz uwierzytelnianie wieloskładnikowe na poczcie, w banku i mediach społecznościowych.
- Zmień powtarzające się hasła i zacznij używać menedżera haseł.
- Włącz automatyczne aktualizacje telefonu, komputera, przeglądarki i routera.
- Zrób kopię zapasową najważniejszych danych i sprawdź, czy potrafisz ją odtworzyć.
- Sprawdź aktywne sesje oraz aplikacje mające dostęp do poczty i kont społecznościowych.
- Ustal z rodziną hasło bezpieczeństwa na wypadek telefonu z prośbą o pieniądze.
- Zwolnij. Pilność, strach i obietnica łatwego zysku to najczęstsze narzędzia oszusta.
Co zrobić, jeśli już kliknąłeś lub podałeś dane?
Odłącz podejrzane urządzenie od internetu, ale nie usuwaj pochopnie dowodów. Z bezpiecznego urządzenia zmień hasło do poczty, a następnie do pozostałych kont. Wyloguj aktywne sesje i sprawdź reguły przekazywania poczty. Jeśli podałeś dane karty lub wysłałeś pieniądze, natychmiast skontaktuj się z bankiem. Zachowaj wiadomości, numery telefonów, adresy stron i potwierdzenia transakcji. Zgłoś incydent odpowiednim służbom lub zespołowi reagowania w swoim kraju.
A Ty z jaką próbą oszustwa spotkałeś się ostatnio?
Dołącz do PN.Social, wejdź do naszej grupy dyskusyjnej i opisz sytuację. Jedno krótkie ostrzeżenie może uchronić inną osobę przed utratą konta, danych albo pieniędzy.
Potrzebujesz pomocy IT?
Media Express pomaga zabezpieczać komputery, konta, pocztę i strony internetowe oraz reagować po podejrzanym logowaniu lub włamaniu. Pracujemy zdalnie z klientami na całym świecie od 1995 roku.
Zadzwoń: +1-773-800-1520
Opracowanie własne PN.Social. Informacje zweryfikowano na podstawie materiałów: Cybersecurity and Infrastructure Security Agency (CISA); Federal Trade Commission (FTC); Social Security Administration Office of the Inspector General; Gov.pl; CERT Polska / NASK.
#Cyberbezpieczenstwo #BezpieczenstwoWSieci #OszustwaInternetowe #Phishing #SztucznaInteligencja #OchronaDanych polonia pnsocial mediaexpress